Rozwój lokalnych inicjatyw energetycznych w Europie zyskuje kolejne, silne wsparcie finansowe. Europejski Instrument na rzecz Społeczności Energetycznych (European Energy Communities Facility – ENERCOM) oficjalnie uruchomił swój drugi nabór wniosków. Nowo powstające oraz istniejące społeczności energetyczne mogą ubiegać się o ryczałtowy grant w wysokości 45 000 EUR, przeznaczony na przygotowanie profesjonalnego biznesplanu.
Głównym celem unijnego mechanizmu finansowanego z programu LIFE CET jest profesjonalizacja sektora energetyki obywatelskiej oraz ułatwienie lokalnym podmiotom dostępu do kapitału inwestycyjnego niezbędnego do wdrożenia projektów OZE, efektywności energetycznej czy elektromobilności.
Kluczowe parametry naboru
- Kwota dotacji: 45 000 EUR (w formie płatności ryczałtowej / lump sum).
- Budżet całkowity naboru: ponad 3,19 mln EUR (środki zostaną rozdysponowane pomiędzy 71 wybranych inicjatyw).
- Termin składania wniosków: do 5 lipca 2026 roku.
- Forma aplikacji: Wyłącznie drogą elektroniczną poprzez dedykowany portal rejestracyjny ENERCOM Facility.
Największym atutem tego instrumentu są uproszczone procedury rozliczania. Wsparcie przyznawane jest w formie płatności ryczałtowej (lump sum), co niesie za sobą kluczowe udogodnienia dla beneficjentów:
- Brak wymogu dokumentowania kosztów: Od wnioskodawców nie jest wymagane przedstawianie faktur ani rachunków za zakupione usługi lub towary.
- Niezależność finansowa: Grant jest wypłacany w pełnej wysokości, niezależnie od faktycznie poniesionych nakładów finansowych.
- Brak sztywnych restrykcji wydatkowych: Program nie narzuca sztywnego katalogu kwalifikowalności poszczególnych wydatków. Środki mogą być alokowane w sposób elastyczny, a warunkiem ich rozliczenia jest wyłącznie osiągnięcie zakładanego celu (kamienia milowego), czyli wypracowanie i zatwierdzenie kompletnego biznesplanu.
Na co można przeznaczyć wsparcie?
Choć program nie weryfikuje przeznaczenia środków za pomocą faktur, intencją organizatorów jest pokrycie pełnego wachlarza działań przedwdrożeniowych (pre-development tasks) niezbędnych do stworzenia wykonalnego i stabilnego modelu biznesowego. Katalog kosztów kwalifikowalnych obejmuje m.in.:
- Opracowanie analiz techniczno-ekonomicznych oraz studiów wykonalności (feasibility studies),
- Doradztwo prawne, administracyjne i proceduralne,
- Prace przygotowawcze związane z audytami efektywności energetycznej, systemami ciepłownictwa/chłodnictwa lub infrastrukturą ładowania pojazdów,
- Usługi eksperckie i profesjonalne wsparcie doradcze w strukturyzowaniu projektów.
Beneficjenci naboru uzyskają bezpłatny dostęp do krajowych programów wymiany doświadczeń (peer-to-peer) oraz skrojonego na miarę programu budowania potencjału i kompetencji (capacity-building), którego ukończenie i certyfikacja są integralnym elementem walidacji wypracowanego biznesplanu.
Kto może złożyć wniosek?
O dofinansowanie mogą ubiegać się podmioty, które spełniają łącznie następujące warunki formalne:
Grupa docelowa: Nabór dedykowany jest przede wszystkim nowo powstającym (emerging) inicjatywom, jednak o środki mogą wnioskować także dojrzałe, już istniejące społeczności, które planują wdrożenie zupełnie nowych, innowacyjnych usług energetycznych.
Status prawny: Wnioskodawca musi być zarejestrowany jako odrębny podmiot prawny (np. spółdzielnia energetyczna, klaster energii, małe lub średnie przedsiębiorstwo, fundacja, stowarzyszenie).
Zgodność z unijnymi dyrektywami: Podmiot musi wpisywać się w oficjalne unijne definicje społeczności energetycznej (m.in. obywatelska społeczność energetyczna – CEC lub społeczność energetyczna działająca w zakresie energii odnawialnej – REC).
Geografia projektu: Siedziba i obszar działania muszą znajdować się w jednym z 31 kwalifikujących się państw (27 krajów członkowskich UE, w tym Polska, a także Islandia, Mołdawia, Macedonia Północna oraz Ukraina).